Echo
We hebben een geavanceerd Philips echo-apparaat aangeschaft voor ons eigen echo-spreekuur op de praktijk!
Dit betekent dat je voortaan voor een echo ook gewoon op de praktijk terecht kunt.
Je krijgt tijdens je zwangerschap standaard een aantal echo's (als je dat wilt).
De eerste echo vindt bij voorkeur plaats bij een zwangerschapsduur van 9-12 weken. Bij deze termijn-echo wordt gemeten hoe ver je zwanger bent en of het hartje van het kindje klopt. Verder kan een tweeling uitgesloten worden.
Wanneer je eerder al eens een miskraam hebt gehad zullen we al vroeg in je zwangerschap (8-10 weken) een echo maken als je dat wilt, zodat je niet zo lang in spanning hoeft te zitten. Bespreek dit eventueel met de assistente of verloskundige. Wanneer de echo al vroeg in de zwangerschap plaatsvindt, is dat meestal nog niet via de buikwand mogelijk en zal er een vaginale echo gemaakt worden.
Drink voordat je de echo laat maken, zodat je blaas goed gevuld is, dit vergemakkelijkt het onderzoek.
Indien je meer informatie wil over de echo heeft de assistente een uitgebreide folder voor je.
De tweede echo is rond 20 weken zwangerschap. Bij deze SEO (structureel echoscopisch onderzoek) wordt het kindje uitgebreid bekeken en eventuele afwijkingen worden gemeld. Wanneer je deze informatie niet wilt, kun je deze echo beter niet laten plaatsvinden. Ook de groei van het kind wordt beoordeeld. Soms is het mogelijk om het geslacht van het kindje in beeld te brengen, dus bedenk vantevoren of je dit al wilt weten.
Je krijgt vantevoren een uitgebreide folder met informatie over dit onderzoek.
Omdat dit een specialistische echo is, vindt de 20 weken echo plaats in het Diagnostisch Centrum Eindhoven.
Indicaties voor echo
Echoscopisch onderzoek wordt om verschillende redenen gedaan. Tot nu toe zijn geen nadelige of schadelijke effecten van echoscopisch onderzoek bekend. Een garantie dat onbekende ongewenste effecten nooit zullen optreden, is niet te geven. Daarom is het verstandig alleen een echo te maken als deze nuttige informatie oplevert.
Redenen voor echoscopisch onderzoek kunnen zijn:
- Een onzekere duur van de zwangerschap: echoscopisch onderzoek in de eerste maanden geeft een vrij nauwkeurige indruk van de zwangerschapsduur en de uitgerekende datum. Ook bij voorafgaande regelmatige menstruaties, is de duur van de zwangerschap niet altijd precies op grond van de laatste menstruatie vast te stellen. Zekerheid over de duur van de zwangerschap kan van belang zijn als er mogelijk sprake is van over tijd raken of bij complicaties tijdens de zwangerschap. Bij dit onderzoek kan ook een eventuele meerlingzwangerschap aangetoond worden.
- Bloedverlies in het begin van de zwangerschap: echoscopisch onderzoek kan vaststellen of de zwangerschap intact is. Bloedverlies kan een voorteken zijn van een miskraam, maar in de helft van de gevallen is er niets mis met de zwangerschap. Bedenk dat een echo niets verandert aan de uitkomst van de zwangerschap.
- Vermoeden van een meerlingzwangerschap.
- Groei van het kind beoordelen als de verloskundige twijfelt over de grootte van je kind.
- Plaats van de placenta vaststellen.
- Ligging van het kind bepalen.
De echo’s voor deze medische indicaties worden vergoed door de zorgverzekeraar.
Prenatale screening
Combinatietest
Risicobepaling Downsyndroom
Het is mogelijk tijdens de zwangerschap een schatting te maken van de kans op het krijgen van een kind met het Downsyndroom.
Voor deze risicobepaling wordt bloedonderzoek bij de moeder verricht en de nekplooi van het kindje wordt gemeten tijdens een echo. In combinatie met je leeftijd wordt er dan een persoonlijk risico berekend voor deze zwangerschap op een kind met Down Syndroom. Deze test wordt ook de combinatietest genoemd.
Dit onderzoek wordt niet standaard uitgevoerd. Je kunt hier zelf voor kiezen, nadat je voldoende informatie hebt gekregen over de voordelen en nadelen van de test. Je krijgt een folder en bij je eerste afspraak bij de verloskundige wordt dit (indien gewenst) uitgebreid besproken. Omdat dit een specialistisch onderzoek is wordt deze test uitgevoerd in het Diagnostisch Centrum Eindhoven.
Indien er een medische reden is, wordt dit onderzoek vergoed door de zorgverzekeraar. Indien er geen reden is, maar je toch graag gebruik maakt van deze test, informeer dan bij je zorgverzekeraar of deze test voor vergoeding in aanmerking komt (meestal alleen in uitgebreid/aanvullend pakket).
Met de combinatietest wordt de kans ingeschat dat je zwanger bent van een kind met Downsyndroom. Dit betekent dat je geen zekerheid krijgt. Na het onderzoek weet je niet zeker of er sprake is van Downsyndroom.
Bij een niet-verhoogde kans blijkt bij de geboorte heel soms dat je baby deze aandoening toch heeft. Andersom betekent een verhoogde kans lang niet altijd dat je kind de aandoening ook echt heeft.
Een verhoogde kans is een kans van één op 200 (0,5%) of groter dat je op het moment van het onderzoek zwanger bent van een kind met Downsyndroom. Een vrouw die een verhoogde kans heeft, komt in aanmerking voor vervolgonderzoek. Bij deze onderzoeken krijg je wel zekerheid, maar er is risico op een miskraam bij deze onderzoeken.
De verloskundige geeft je uitgebreide informatie als je meer wil weten.
Echo
Ook de 20 weken echo (SEO) valt onder de prenatale screening. Je kunt bij deze echo verschillende afwijkingen opsporen. Kijk voor meer informatie op www.prenatalescreening.nl (erfocentrum).
Nekplooimeting (NT-meting)
Vroeg in de zwangerschap, tussen de 11 en 14 weken, kan met een echo de dikte van de huid van de nek van de baby, de nekplooi, gemeten worden. Er is een verband tussen de dikte van de nekplooi en de aanwezigheid van (chromosomale) afwijkingen. Bij een verdikte nekplooi stijgt de kans op Downsyndroom. Door de uitslag van de nekplooimeting te combineren met andere gegevens, zoals de leeftijd van de zwangere, de zwangerschapsduur en bloedonderzoek, kan de kans op het krijgen van een kind met het Downsyndroom berekend worden.
Voor de echo voor de nekplooimeting dien je een volle blaas te hebben.
Bloedonderzoek (1e trimester serumscreening)
Ook de waarden van sommige stoffen in het bloed van de moeder kunnen in verband worden gebracht met de aanwezigheid van (chromosomale) afwijkingen. Bij de 1e trimester serumscreening wordt tussen de 11 en 14 weken de hoeveelheid van twee stoffen (hCG en PAPP-A) in het bloed van de zwangere bepaald. Door de uitslag weer te combineren met de leeftijd van de zwangere, de zwangerschapsduur en de nekplooimeting, kan worden berekend of er een verhoogde kans bestaat op een kind met het Downsyndroom. De uitslag is na ongeveer 10 dagen bekend.
Triple-test
Bij de triple-test wordt ook een risicoschatting gemaakt op Down syndroom. Bij deze test wordt alleen het bloed van de moeder onderzocht. Deze test wordt niet meer vaak gedaan omdat het minder betrouwbaar is dan de combinatietest. Bij een zwangerschapduur van meer dan 14 weken (te laat voor de combinatietest) wordt er nog wel eens een tripletest uitgevoerd (tussen 15 en 18 weken) .
Voor meer informatie kun je terecht op de website van het erfocentrum (ook informatie in andere talen, oa Turks en Arabisch)
Om tot een keuze te komen of je deze risicobepaling wel of niet zou willen kun je gebruik maken van de keuzehulp.
Verloskundigenpraktijk 't Noorden 03-sept-2009
Meer informatie:
Diagnostisch Centrum Eindhoven
erfocentrum
keuzehulp